قتل، بهویژه در انواع آن مانند قتل عمد و قتل غیرعمد، میتواند توسط اعضای خانواده نسبت به یکدیگر رخ دهد. در قانون مجازات اسلامی، این جرم بهطور مشخص جرمانگاری شده و مجازاتهایی برای آن در نظر گرفته شده است. مجازات قتل عمد معمولاً اعدام است، مگر در شرایط خاصی.
شرایط ویژه مجازات قتل عمد
یکی از شرایط خاص که میتواند مجازات قتل عمد را از اعدام به مجازات دیگری تغییر دهد، زمانی است که این جرم در قتلهای خانوادگی، بهویژه توسط والدین نسبت به فرزندان، اتفاق بیفتد. در این موارد، قانونگذار با توجه به اینکه کدام والد مرتکب این عمل شده، مجازات متفاوتی را در نظر گرفته است.
جرم قتل فرزند توسط پدر و و مادر
در ابتدا، لازم است که به طور کلی درباره جرم قتل و انواع آن صحبت کنیم و سپس به این پرسش پاسخ دهیم که جرم قتل فرزند توسط والدین چه زمانی محقق میشود.
انواع قتل و ارکان آن
قتل میتواند به سه نوع تقسیم شود: عمد، شبه عمد و خطای محض. این جرم به عنوان یکی از جدیترین جرائم علیه جان افراد، توسط قانونگذار جرمانگاری شده است.
قتل عمد: در این نوع قتل، مجرم با علم و آگاهی و قصد، عملی را انجام میدهد که منجر به گرفتن جان شخص دیگری میشود.
قتل شبه عمد: در این حالت، مرتکب قصد فعل (صدمه زدن) را دارد، اما قصد نتیجه (کشتن) را ندارد.
قتل خطای محض: در این نوع، مرتکب نه قصد فعل و نه قصد نتیجه (کشتن دیگری) را دارد.
قتل فرزند توسط والدین
قتل فرزند توسط والدین به معنای آن است که یکی از والدین یا هر دو، عملی را انجام میدهند که به عمد یا غیر عمد، منجر به کشتن فرزند خود میشود. در این شرایط، بسته به اینکه جرم توسط کدام یک از والدین محقق شده و نوع قتل چه باشد، مجازات متفاوتی برای آن در نظر گرفته خواهد شد.
حکم مجازات کشتن بچه توسط والدین
یکی از انواع قتلهای خانوادگی، قتل فرزند توسط پدر و مادر است. در این شرایط، بسته به نوع قتل و اینکه کدام والد این عمل را انجام داده، مجازات متفاوتی برای مرتکب در نظر گرفته میشود. در این بخش، به بررسی مجازات کشتن فرزند توسط هر یک از والدین در انواع قتل خواهیم پرداخت.
حکم جرم کشتن فرزند توسط والدین در قتل شبه عمد و خطای محض
در مواردی که قتل فرزند توسط والدین به صورت شبه عمد یا خطای محض انجام شود، مرتکب موظف به پرداخت دیه خواهد بود. در این خصوص، تفاوتی بین پدر و مادر وجود ندارد و هر دو باید دیه را به ورثه مقتول پرداخت کنند.
حکم جرم کشتن فرزند توسط پدر در قتل عمد
برای بررسی مجازات قتل فرزند توسط پدر در قتل عمد، باید به دو ماده قانونی توجه کنیم:
1. ماده 220 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: “پدر یا جد پدری که فرزند خود را بکشد، قصاص نمیشود و به پرداخت دیه قتل به ورثه مقتول و تعزیر محکوم خواهد شد.”
2. ماده 612 قانون مجازات اسلامی جدید (بخش تعزیرات): “هر کس مرتکب قتل عمد شود و شاکی نداشته باشد یا شاکی داشته ولی از قصاص گذشت کرده باشد و یا به هر علت قصاص نشود، در صورتی که اقدام وی موجب اخلال در نظم و صیانت و امنیت جامعه یا بیم تجری مرتکب یا دیگران گردد، دادگاه مرتکب را به حبس از سه تا ده سال محکوم مینماید.”
بنابراین، مجازات جرم قتل فرزند توسط پدر در قتل عمد، شامل پرداخت دیه به ورثه و حبس تعزیری از 3 تا 10 سال خواهد بود. این حکم همچنین شامل جد پدری نیز میشود
نحوه رسیدگی به جرم قتل فرزند
1. تشکیل پرونده در دادسرا: پرونده جرم قتل فرزند توسط والدین در دادسرا تشکیل میشود و دادسرا تحقیقات مقدماتی را برای کشف جرم و دستگیری متهم آغاز میکند.
2. صدور قرار: پس از انجام تحقیقات، یکی از دو قرار جلب به دادرسی یا منع تعقیب صادر خواهد شد:
– منع تعقیب: در مواردی که ادله کافی برای انتساب جرم به متهم وجود نداشته باشد.
– جلب به دادرسی: زمانی که ادله کافی برای اثبات وقوع جرم وجود داشته باشد.
3. صدور کیفرخواست: در صورت صدور قرار جلب به دادرسی، پرونده به دادستان ارسال میشود و دادستان حداکثر سه روز برای صدور کیفرخواست فرصت دارد.
4. مراحل دادگاه: پس از صدور کیفرخواست، پرونده برای رسیدگی و صدور حکم به دادگاه کیفری یک ارسال میشود. قاضی پس از بررسی ادله و مدارک موجود، اقدام به صدور حکم میکند.
5. اجرای حکم: پس از قطعیت حکم، پرونده برای اجرای آن از دادگاه کیفری یک به دادسرا و شعبه اجرای احکام ارسال میشود تا نسبت به اجرایی کردن رأی اقدام شود.